Το περπάτημα είναι μια από τις πιο φυσικές κινήσεις που κάνουμε καθημερινά.

Τόσο φυσική, που πολλές φορές δεν σκεφτόμαστε πόσο σύνθετη είναι.

Σε κάθε βήμα, το σώμα πρέπει να:

• στηρίξει το βάρος του,
• μεταφέρει το κέντρο μάζας,
• περάσει από μονοποδική στήριξη,
• δεχτεί δυνάμεις από το έδαφος,
• απορροφήσει μέρος αυτών των δυνάμεων,
• προωθηθεί προς τα εμπρός,
• συντονίσει λεκάνη, θώρακα και άνω άκρα.

Η βάδιση λοιπόν είναι ένα από τα πιο σημαντικά κινητικά μοτίβα μέσα από τα οποία μπορούμε να παρατηρήσουμε πώς ολόκληρο το σώμα διαχειρίζεται επαναλαμβανόμενα βάρος και δυνάμεις.

Η Βάδιση Είναι Κίνηση με Όλο το Σώμα

Συχνά, όταν μιλάμε για περπάτημα, το μυαλό πηγαίνει αμέσως στα πόδια.

Στην πραγματικότητα όμως η βάδιση αφορά ολόκληρο το σώμα.

Σε κάθε βήμα συμμετέχουν:

πέλμα → ποδοκνημική → γόνατο → ισχίο → λεκάνη → σπονδυλική στήλη → θώρακας → ώμοι → άνω άκρα.

Η δύναμη που δημιουργείται στην επαφή του ποδιού με το έδαφος δεν σταματά στο πέλμα.

Μεταφέρεται μέσα από το μυοσκελετικό σύστημα.

Παράλληλα, οι μύες πρέπει να παράγουν δύναμη για να ελέγξουν την κίνηση, να σταθεροποιήσουν τις αρθρώσεις και να προωθήσουν το σώμα.

Γι’ αυτό η βάδιση είναι ένα εξαιρετικό παράδειγμα ολοκληρωμένης κινητικής λειτουργίας.

Η Μονοποδική Στήριξη Μας Δίνει Πολλές Πληροφορίες

Ένα μεγάλο μέρος του κύκλου βάδισης συμβαίνει με το βάρος του σώματος πάνω στο ένα πόδι.

Αυτό σημαίνει ότι κάθε βήμα αποτελεί ένα μικρό, επαναλαμβανόμενο «τεστ»:

• πόσο καλά οργανώνεται το σώμα πάνω στη μία πλευρά,
• πώς μεταφέρεται το κέντρο μάζας,
• πώς ελέγχεται η λεκάνη,
• πώς συνεργάζεται το ισχίο,
• πώς διαχειρίζεται το γόνατο τις δυνάμεις,
• πώς το σώμα προετοιμάζεται για το επόμενο βήμα.

Και αυτό μέσω της βάδισης γίνεται χιλιάδες φορές μέσα στην ημέρα.

Οι Δυνάμεις του Εδάφους

Κάθε φορά που το πόδι έρχεται σε επαφή με το έδαφος, το σώμα ασκεί δύναμη προς αυτό.

Το έδαφος απαντά με δύναμη προς το σώμα.

Αυτή ονομάζεται:

Ground Reaction Force — δύναμη αντίδρασης του εδάφους.

Το σώμα πρέπει να:

δεχτεί → απορροφήσει → μεταφέρει → επανακατευθύνει αυτή τη δύναμη ώστε να συνεχίσει την κίνηση.

Άρα το περπάτημα είναι ουσιαστικά μια επαναλαμβανόμενη διαδικασία διαχείρισης φορτίου.

Δεν Φορτίζεται Μόνο το Πόδι

Η δύναμη που έρχεται από το έδαφος μεταδίδεται προς τα πάνω.

Αυτό σημαίνει ότι η μηχανική λειτουργία του πέλματος μπορεί να επηρεάζει την κνήμη.

Η κίνηση της κνήμης σχετίζεται με το γόνατο.

Το γόνατο συνεργάζεται με το ισχίο.

Το ισχίο με τη λεκάνη.

Και η λεκάνη με τον θώρακα και τη σπονδυλική στήλη.

Αυτό σημαίνει ότι:

το σώμα λειτουργεί σαν συνδεδεμένο κινητικό σύστημα και όχι σαν ανεξάρτητες αρθρώσεις.

Γιατί Κινούνται η Λεκάνη και ο Θώρακας;

Η βάδιση έχει και σημαντικό στροφικό στοιχείο.

Καθώς προχωράμε:

• η λεκάνη περιστρέφεται,
• ο θώρακας κινείται σε σχέση με τη λεκάνη,
• τα άνω άκρα κινούνται αντίθετα από τα κάτω άκρα.

Αυτές οι κινήσεις βοηθούν το σώμα να:

• ελέγξει τη στροφική ορμή,
• διατηρήσει ισορροπία,
• μεταφέρει αποτελεσματικά το κέντρο μάζας,
• οργανώσει την επόμενη φάση του βήματος.

Γι’ αυτό στην ανάλυση βάδισης δεν παρατηρούμε μόνο:

τι κάνει το πέλμα.

Παρατηρούμε:

τι κάνει ολόκληρο το σώμα.

Και Πού Συνδέεται η Βάδιση με τον Πόνο;

Εδώ χρειάζεται προσοχή.

Ο πόνος είναι πολυπαραγοντικός.

Μπορεί να επηρεάζεται από:

• παθολογία ιστού,
• προηγούμενο τραυματισμό,
• συνολικό φορτίο,
• φυσική κατάσταση,
• ύπνο,
• stress,
• νευρική ευαισθησία,
• προηγούμενες επώδυνες εμπειρίες,
• κινητική συμπεριφορά.

Η βάδιση είναι ένα κομμάτι αυτής της εικόνας.

Τότε Γιατί μας Ενδιαφέρει;

Γιατί το περπάτημα επαναλαμβάνεται χιλιάδες φορές μέσα στην ημέρα.

Αν ένας άνθρωπος:

• περνά περισσότερο χρόνο στο ένα πόδι,
• αποφεύγει να φορτίσει μία πλευρά,
• έχει περιορισμένη κίνηση λεκάνης,
• χρησιμοποιεί λιγότερο το ισχίο,
• μεταφέρει διαφορετικά το κέντρο μάζας,

τότε μπορεί να αλλάζει και η κατανομή των δυνάμεων μέσα στο σώμα.

Μια μικρή διαφορά σε μία μόνο επανάληψη μπορεί να μην έχει ιδιαίτερη σημασία.

Όταν όμως το ίδιο μοτίβο επαναλαμβάνεται:

1.000, 3.000, 8.000 ή 10.000 φορές την ημέρα,

η συνολική μηχανική έκθεση μπορεί να αποκτήσει μεγαλύτερη σημασία.

Η βάδιση μας δίνει όμως πληροφορίες για το μηχανικό περιβάλλον μέσα στο οποίο λειτουργεί το σώμα καθημερινά.

Η Βάδιση Είναι και Καθημερινή Άσκηση

Όταν μιλάμε για φόρτιση του σώματος, συνήθως σκεφτόμαστε:

• βάρη,
• μηχανήματα,
• λάστιχα,
• προπόνηση.

Όμως το σώμα ήδη φορτίζεται πολύ πριν μπει στο γυμναστήριο.

Το φορτίζουμε:

όταν στεκόμαστε, όταν περπατάμε, όταν ανεβαίνουμε σκάλες, όταν τρέχουμε.

Και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για:

• μυϊκή λειτουργία,
• αρθρώσεις,
• τένοντες,
• οστά.

Γι’ αυτό μπορεί να έχει αξία να ρωτήσουμε:

«Πώς διαχειρίζεται ήδη το σώμα μου το δικό του βάρος μέσα στην καθημερινή κίνηση;»

Γιατί η Ανάλυση Βάδισης Είναι Τόσο Χρήσιμη;

Η ανάλυση βάδισης μπορεί να μας δώσει πληροφορίες για:

• συμμετρία και ασυμμετρία,
• χρόνο στήριξης,
• μεταφορά βάρους,
• κίνηση λεκάνης,
• λειτουργία ισχίου,
• σχέση λεκάνης και θώρακα,
• κίνηση άνω άκρων,
• στρατηγικές προστασίας ή αντιστάθμισης.

Χρησιμοποιείται για να απαντήσουμε:

Πώς οργανώνει αυτός ο συγκεκριμένος άνθρωπος το σώμα του όταν πρέπει να μεταφέρει το βάρος του από βήμα σε βήμα;

Δεν Υπάρχει Μία Ιδανική Βάδιση για Όλους

Όπως δεν υπάρχει μία απόλυτα «σωστή στάση» για όλους, έτσι δεν υπάρχει και ένα μοναδικό μοτίβο βάδισης που πρέπει να αντιγράψει κάθε άνθρωπος.

Υπάρχουν φυσιολογικές διαφορές:

• στην ανατομία,
• στο μήκος των άκρων,
• στο εύρος κίνησης,
• στην ταχύτητα βάδισης,
• στην ηλικία,
• στο ιστορικό τραυματισμών.

Ο στόχος είναι να εξετάσουμε αν ο συγκεκριμένος άνθρωπος μπορεί να βελτιώσει τον τρόπο με τον οποίο:

φορτίζει, μεταφέρει βάρος, συντονίζεται και προσαρμόζεται.

Από τη Βάδιση στην Εμβιομηχανική Παρέμβαση

Η ανάλυση αποκτά αξία όταν μετατρέπεται σε εξατομικευμένη παρέμβαση.

Ανάλογα με τα ευρήματα μπορεί να δουλέψουμε πάνω σε:

• διαχείριση φόρτισης,
• κινητικότητα,
• μυϊκή συμμετοχή,
• έλεγχο λεκάνης,
• περιστροφή θώρακα,
• μεταφορά βάρους,
• μονοποδική στήριξη.

Και στη συνέχεια η αλλαγή πρέπει να μεταφερθεί ξανά:

στη βάδιση.

Γιατί διαφορετικά μπορεί να έχουμε βελτιώσει μια άσκηση στο στρώμα ή στο γυμναστήριο, αλλά όχι απαραίτητα το κινητικό μοτίβο που επαναλαμβάνεται καθημερινά.

Η Βάδιση στο Athens Biomechanics

Στο Athens Biomechanics η βάδιση αποτελεί βασικό μέρος της αξιολόγησης.

Δεν εξετάζουμε μόνο:

πού πονάει κάποιος.

Εξετάζουμε:

πώς οργανώνεται το σώμα του όταν κινείται και πώς διαχειρίζεται τις δυνάμεις που δέχεται σε κάθε βήμα.

Η αξιολόγηση συνδυάζει:

στάση σώματος → βάδιση → κινητικό μοτίβο → ιστορικό → λειτουργική ικανότητα.

Γιατί δύο άνθρωποι μπορεί να έχουν ακριβώς το ίδιο σύμπτωμα αλλά να χρησιμοποιούν εντελώς διαφορετικές κινητικές στρατηγικές.